Door de aanhoudende hitte en droogte is in Nederland inmiddels sprake van een feitelijk watertekort.
Ook in het werkgebied van het Hoogheemraadschap van Delfland zijn de gevolgen merkbaar. Het waterschap roept inwoners en bedrijven daarom op om zuinig om te gaan met oppervlaktewater en waar mogelijk watergebruik uit sloten en vaarten te beperken.
Dat vertelde Jorg Willems, voorzitter van de regiegroep droogte van het Hoogheemraadschap van Delfland, woensdag in het programma Midvliet Actueel.
Gevolgen van de droogte
Volgens Willems heeft de langdurige droogte drie grote gevolgen. Door de hoge temperaturen verdampt veel water uit de bodem, natuur en het oppervlaktewater. Daardoor kunnen dijken uitdrogen. ‘Als dijken uitdrogen, kunnen ze verzwakken en scheuren. Dat willen we natuurlijk voorkomen.’
Daarnaast neemt de hoeveelheid beschikbaar zoet water af. West-Nederland is voor een belangrijk deel afhankelijk van de aanvoer van water uit de Rijn. Omdat de rivier historisch laag staat, dringt zout zeewater steeds verder landinwaarts. Daardoor neemt de kans toe dat het oppervlaktewater verzilt.
Ook de waterkwaliteit komt onder druk te staan. Het oppervlaktewater warmt op en doordat er minder water beschikbaar is, kan er minder worden doorgespoeld. Dat vergroot de kans op zuurstoftekort en blauwalg.
Vergelijkbaar met droge recordjaren
De huidige situatie doet volgens Willems denken aan de extreem droge jaren 1976 en 2018. Toch is er een belangrijk verschil. ‘We zien nu een vergelijkbare situatie, maar mogelijk zelfs ernstiger doordat de Rijn zo weinig water aanvoert. Daardoor krijgen we in West-Nederland extra te maken met verzilting.’
Geen drinkwatertekort
Willems benadrukt dat een feitelijk watertekort niet betekent dat er een tekort aan drinkwater is. Drinkwaterbedrijven beschikken over andere bronnen en hebben voldoende voorraden.’Er is geen drinkwatertekort. Wel vragen ook de drinkwaterbedrijven om zorgvuldig met water om te gaan. Het probleem zit vooral bij het oppervlaktewater, waarvoor de waterschappen verantwoordelijk zijn’ zegt hij.
Beperking voor de scheepvaart
Om te voorkomen dat nog meer zout water het gebied binnenkomt, heeft Delfland maatregelen genomen voor de scheepvaart. Bij de Parksluizen in Rotterdam mogen minder schepen worden geschut. Bij iedere schutting komt namelijk zout water vanuit de Nieuwe Waterweg het gebied binnen, richting de Schie en de Vliet.
Hoe lang deze maatregel nodig blijft, hangt af van de weersomstandigheden. De vooruitzichten zijn volgens Willems voorlopig niet gunstig. Niet alleen in Nederland, maar ook in Duitsland wordt weinig neerslag verwacht, waardoor de wateraanvoer via de Rijn laag blijft.
Oproep aan inwoners en bedrijven
Het Hoogheemraadschap van Delfland vraagt inwoners om voorlopig zo min mogelijk oppervlaktewater uit sloten, vaarten en plassen te gebruiken. Vooral het oppompen van water om gazons, planten of tuinen te besproeien wordt afgeraden. ‘Een gazon kan best een tijdje geel worden, dat herstelt zich vanzelf weer. Laat daarom het dompelpompje uit de sloot zoveel mogelijk uit. Moet je toch water geven, doe dat dan gericht met een gieter en wees zuinig met het water dat je gebruikt.’
Ook bedrijven worden opgeroepen kritisch naar hun watergebruik te kijken. Werkzaamheden waarbij veel oppervlaktewater nodig is, kunnen volgens het waterschap waar mogelijk beter worden uitgesteld. ‘Moet iets nu echt met oppervlaktewater worden schoongemaakt, of kan dat nog een paar weken wachten?’
Volgens Willems kunnen juist veel kleine maatregelen samen een groot verschil maken. ‘Het oppervlaktewatersysteem staat op dit moment echt onder druk. Als inwoners en bedrijven allemaal een beetje water besparen, zorgen we er samen voor dat er voldoende zoet water beschikbaar blijft voor natuur, landbouw en andere belangrijke functies.’
Luister het hele gesprek terug in de podcast van Midvliet Actueel: Watertekort: Hoogheemraadschap roept op zuinig met water om te gaan
Door: Karin van der Spek
Foto: De gemalen aan de Broekweg in Leidschendam regelen het waterpeil tussen de verschillende polders en het boezemwater van Delfland. (Foto: Hoogheemraadschap van Delfland)
